Phước Đức Và Công Đức
Tổ đáp: chẳng phải công đức, đó chỉ là phước đức thế gian. Tức nhân hữu lậu tạo quả nhỏ trong vòng nhân, thiên (vẫn còn luân hồi trong các cõi người, trời). Như ảnh tùy hình, tuy có nhưng không phải thật. Công đức thật sự đó là trí phải được trong sạch hoàn toàn và thân phải được trống không vắng lặng (phải công phu tu luyện công hạnh). Hoàn toàn không thể lấy việc thế gian (như xây chùa, chép kinh, độ tăng, cúng dường) mà cầu được!
Muốn có phước đức thật sự, phải thực hành đủ 10 nghiệp thiện, đó là: thiện ở thân (không sát sanh, không tước đoạt, không tà dâm), thiện ở khẩu (không nói dối, không nói thêu dệt, không nói hai chiều, không nói lời thô ác), thiện ở ý (không tham lam, không sân hận, không si mê).
Thiện Ở Thân: Đó chính là cứu sanh, chăm sóc môi trường, con người, cây cỏ, không chiếm đoạt, sống ngay thẳng, không quan hệ bất chính, tà dâm, đa dâm để được khỏe mạnh, trường thọ, giàu sang, an ổn. Đây cũng chính là tu tập tinh khí thần để được thân tướng trang nghiêm, cuộc sống hạnh phúc.
Thiện Ở Khẩu: Đó chính là không nói dối gạt, nói lời chân thật, không xảo ngôn, không thêu dệt, nói đúng sự thật, không nói hai chiều, ly gián, nịnh hót, không nói lời thô tục, ác độc, nói lời hòa hợp, trung thực thẳng thắn sẽ mang lại lợi ích tạo uy thế, tiếng tăm, giúp người khác hiểu được vấn đề, được mọi người kính mến, tôn trọng.
Thiện Ở Ý: Đó chính là không gian tham, bỏn xẻn, thí xã, rộng rãi (tham), không nóng nảy thù vặt (sân), từ tốn, nhẫn nhịn, nhẫn nại, không còn mê muội, thụ động (si), biết học hỏi, trau dồi tri thức, năng động sẽ được vô lượng phước báu, vô lượng duyên lành, vô lượng trí tuệ.
Do đó, không thể có đời sống thực sự có ý nghĩa chỉ bằng việc làm từ thiện, giúp đỡ người khác (hay còn gọi là hành thiện thí nghiệp). Và cũng không nên lầm tưởng chỉ cần đi làm từ thiện là làm đời sống tu tập được tiến bộ hoặc cho là đã đủ và có phước đức mà quên thực hành đầy đủ 10 giọt thiện nêu trên. Nếu chưa hành được 10 nghiệp thiện, thì chắc chắn tâm đang hành giọt ác. Đáng sợ nhất là giọt sân và nguy hiểm nhất là giọt si.
Công đức chân thật là: “Trí phải được thanh tịnh hoàn toàn. Thể phải được trống không vắng lặng. Như vậy mới là công đức, và công đức này không thể lấy việc thế gian (như xây chùa, chép kinh, độ tăng, bố thí) mà cầu được.”
Lời dạy của Tổ Huệ Năng: Xây chùa, bố thí, cúng dường chỉ là tu phước, không thể lấy phước làm công đức được. Công đức ở tại pháp thân, không phải ở phước điền. Tự trong pháp tánh đã có công đức. Kiến tánh là công, bình đẳng là đức. Bên trong thấy phật tánh, bên ngoài tu hành cung kính. Nếu như khinh tất cả mọi người, không cắt đứt được sự chấp ngã, thì tự mình không thể có công đức được. Nếu như tự tánh mình hư vọng, pháp thân không còn có đức nữa. Nếu trong niệm niệm liên tục có tu hành phước đức và bình đẳng chơn tâm, thì công đức sẽ không nhỏ và hành vi luôn luôn cung kính. Tự tu thân là công, tự tu tâm là đức. Công đức là do tự tâm mà ra, phước và công đức là khác nhau.
Phước đức hoàn toàn khác với công đức, không nên lầm lẫn với nhau. Khi tự mình thấy được tự tánh thì đó là công, luôn khiêm cung hòa nhã với mọi người thì đó là đức.
Muốn tự tu thân, tu tâm thì chắc chắn phải rèn luyện đời sống mình, chỉnh sửa mình, tâm địa không nghi, không loạn, không sân, không si. Bởi thế công đức không phải đơn giản chỉ là những việc cho nhận đời thường. Công đức quyết định công năng và đạo lực trên con đường tu luyện của mỗi một người chúng ta.
Sưu tầm 🌿📝